Ad

Çocuk ve Ergen Psikolojisi

Tarih : 06 Kasım 2015 | Yazar : Cansu Torun

36

Bir Çocuğa Cinsellik Nasıl Anlatılır? Çocuklara Cinsellik Eğitimi

 

“Çocuğa cinsellik nasıl anlatılır?” Çocuklarla ve aileleriyle çalışan bir psikolog olarak, cinsellik konusunun anne-babaları ne kadar diken üstünde hissettirdiğini birçok kez gözlemleme imkanı buldum. Beni bu yazıyı yazmaya iten sebep ise, psikolojik danışmanlık verdiğim tiyatrodaki bir oyunda, cinselliğin geçiyor olması. Çocuklarla cinselliği konuşmak kolay bir konu değil; çok hassas ve ince dengelerin gözetilmesi gereken bir mesele. Bu konudaki literatürü tekrar gözden geçirerek ve bilgilerimi tazeleyerek, anne ve babalar için çocuğa cinsellik nasıl anlatılır konusunu kolaylaştırmak istedim.

“Ben nasıl doğdum?”, “Neden benim pipim yok?”, “Seks ne demek?” gibi sorular, birçok anne-babayı afallatır; kimi anne-baba “ayıp” der geçer, kimi anne-baba “Büyüyünce öğrenirsin.” veya “Seni leylekler getirdi.” gibi söylemlerde bulunarak konuyu geçiştirir, bazı anne-babalar ise gerçekleri anlatmaya çalışır ama nasıl bir dil kullanacağını bilemez. Çocuklar bu soruları sorarlar çünkü çocuklar doğdukları andan itibaren cinsellikleri olan bireylerdir. Yanlış duymadınız, sadece çocuk cinselliği tahmin ettiğinizden yani yetişkin cinselliğinden oldukça farklı amaçlara hizmet etmektedir. Özellikle 6 yaşına kadarki dönemdeki cinsel davranışları ve sordukları sorular kendi bedenlerini, kendi var oluş biçimlerini ve sahip olduğu özellikleri (cinsiyet, içgüdü, dürtü, haz odaklılık vb.) tanımaya yöneliktir ve normal gelişimin parçalarıdır. Ayrıca şunu da duymak sizi rahatlatabilir: 6 yaşına kadarki dönemde cinsellik gerçeklikte değil, hayal ve düşlem dünyasında deneyimlenir. Bunun daha anlaşılabilir olması için bu yazıda yaş grupları üzerinden çocukların cinsel gelişim açısından hangi evrede olduklarını, buna bağlı olarak gerçekten neyi bilmeye ihtiyaçları olduğunu ve bilgilerin nasıl aktarılması gerektiğini sırasıyla anlatmaya çalışacağım.

1) 0-2 Yaş Aralığı: Bebeklik Dönemi

  • Hangi gelişim evresindeler?

Bebek başta kendi vücudunu tanımaz. Deneyimlediği haz (meme emme gibi) ve gerilimlerle vücudunu hissetmeye başlar. Özellikle ilk aylara hakim olan meme emme deneyimiyle gelen haz, cinsel içgüdünün ilk aşamasıdır denilebilir. 1-2 yaş aralığında bebekler, istemli hareketleri olduğunu fark ederler, bunlardan en önemlisi idrar ve dışkısını tutma-bırakmadır. Bu dönemde çocuklar, tuvaletlerini yaparlarken cinsel organlarının biçimlerini görürler, merakla kendilerine dokunmaktan zevk alırlar ve kız-erkek ayrımını yapabilmeye başlarlar. Ayrıca “mahremiyet” kavramları henüz gelişmediğinden, genital bölgelerini bir nesneye veya zemine sürtünme hareketi (mastürbasyon) yapabilirler.

  • Neyi bilmeye ihtiyaçları var? 

0-3 yaş aralığındaki çocuklar davranışlarının normlara uyup uymadığının farkında değillerdir, onları yönlendiren keşfetme istekleri ve hazzın doyurulmasıyla gelen tatmin olma halidir. Hangi hareketlerin kabul edilebilir, hangi hareketlerin uygunsuz olduğunu, ebeveynlerinin tepkileriyle öğrenirler. Bu öğrenme sürecinde, tepkilerin tutarlılığı, ebeveynlerin rol modelliği ve ebeveynler arasındaki dil birliği önemli rol oynar. Ayrıca bu dönemdeki çocuklar kendilerini keşfetme sürecinde, ebeveynlerinin yardımına (vücut kısımlarını isimlendirme gibi) ve cesaretlendirmesine ihtiyaç duyarlar. Bu yüzden, çocukların merakını kırmamak ve onları doğru şekilde bilgilendirmek önemlidir.

• Ne şekilde konuşmak gerekir?

  • Çocuğunuza vücudun kısımlarına (genital bölge dahil) verilen terimsel sözcükleri öğretin. Bu bilgiyi ne kadar erken öğretirseniz, o kadar iyi olur denilebilir. Örneğin çocuğunuza banyo yaptırırken veya onun altını değiştirirken, vücudunun kısımlarını isimlendirin (“Bu senin burnun, bu göbeğin, bu da penisin/vajinan” gibi). Terimlerin kullanılması bazı vücut kısımlarına sevimli isimler takılırken, diğer kısımlara takmamanın yarattığı kafa karışıklığını ortadan kaldıracaktır. Örneğin, Türkçe’de erkek çocuğun cinsel organı için ‘pipi’ sözcüğü kullanılırken, kız çocuğun cinsel organı için uygun kültürel bir sözcük yoktur. Dolayısıyla kızların cinsel organı başka objelere benzetilerek, veya hiç bahsedilmeyerek, kız çocuklarda değersizlik, kendi özelliklerinin tanınmaması gibi hisler erken yaşta aşılanmaktadır.
  • Ayrıca terimleri, diğer bir deyişle doğru sözcükleri, kullanmak hem ebeveynlerin hem de çocukların yaşadığı gerginliği, utanma-sıkılmaları azaltması açısından faydalı olacaktır.
  • Uygunsuz bir davranışla karşılaştığınızda sakin fakat kararlı bir şekilde onu uyarın. Eğer iki yaşındaki çocuğunuz gündüz bakım sırasında, kamusal alanda veya grup içindeyken kendine dokunmayı alışkanlık haline getirdiyse, çocuğunuza topluluk içindeyken külotunu indirmemesi ve/veya elini külotunun içinde tutmaması gerektiğini kibarca hatırlatın. “Bunu burada yapmamalısın.” gibi net ifadeler kullanın.

2) 3-5 Yaş Aralığı: Okul Öncesi Dönem

  • Hangi gelişim evresindeler?

3-5 yaş aralığındaki çocuklar, kendi bedenlerini keşfetmiş çocuklardır. Var olan keşfetme istekleri, diğer kişilerin bedenlerine yönelir (kim neye sahiptir, neye sahip değildir). Kendi cinsel organlarının, karşı cinsin cinsel organından farklı olduğu fark ederler. Bu dönemdeki çocuklar sorular (“Benim neden pipim/penisim yok?”, “Onda ne var?”, “Onunki neden farklı”  gibi) sorarak ve oyunlar oynayarak (doktorculuk, bebekleri inceleme gibi) meraklarını gidermeye çalışırlar. Kendi bedenlerini ve cinsel organlarını keşfetme amacıyla mastürbasyon davranışları görülebilir. Bu girişimler, onların cinsiyet kavramını daha detaylı anlamalarına yardım eder. Buna ek olarak, bu yaş aralığında anne ile baba arasındaki ilişkiye dair merak başlar. Bu yaş aralığındaki çocuklar sihirli düşünmeye eğilimlidirler, yani bilinmeyeni açıklamak için kendi kendilerine hikayeler uydurabilir. Tam da bu yüzden sordukları soruları dikkatlice dinlemek ve gerçekçi yanıtlar vermek önem taşır.

  • Neyi bilmeye ihtiyaçları var? 

Okul öncesi dönemindeki çocuklar, sordukları sorulara basit yanıtlar ararlar. Örneğin “Bebekler nereden gelir?” sorusundaki amaç kendi var oluşunu öğretmektir. Bu soruya şu şekilde cevap verebilirsiniz: “Babadan gelen bir sperm ile anneden gelen bir yumurta birleşir, oluşan şey annenin karnında “rahim” denilen özel yerde büyür”. Verilen bilgi yeterli olmazsa çeşitli sorular sorarak (“sperm nerden gelir?”, “sperm annenin karnına nasıl girer?” vb.) daha fazla bilgi isteyebilirler.

Ne şekilde konuşmak gerekir?

  • Çocuğunuzdan gelen sorulara cevap verin, sorduğundan daha fazlasına cevap vermemeye dikkat edin. Verdiğiniz bilgi ona yeterli gelmezse başka sorularla daha fazla şey bilmek istediğini size gösterecektir.
  • Vücudun kısımlarına verilen doğru isimleri kullanmasını teşvik etmeye devam edin ve “iyi dokunuş” ile “kötü dokunuş” arasındaki farkı öğretmeye başlayın. Bunları anlatırken tabii ki ahlak polisi gibi davranmanıza gerek yok, genital bölgenin mahrem olduğunu, bu “özel bölge”lere anne-baba veya doktor dışındaki kişilerin dokunmaması gerektiğini söylemeniz yeterli olacaktır.
  • Bu yaş aralığında uygunsuz davranışlarla karşılaştığınızda, sakin ve kibar yaklaşımınızı korumaya çalışın, özellikle tehditkar söylemlerden (“ellersen kötü olur, çürür, kopar”) kaçının. Korkutmalar çocuğunuzun davranışı önlemek yerine gizli kapaklı devam etmesine ve birtakım kaygı problemlerine neden olabilir.
  • Mastürbasyon yoğun ve sürekli olmadıkça normal ve sağlıklı olduğunu unutmayın. Yoğun ve sürekli olmaya başladığında ilgisini başka bir şeye çekmeye çalışın. Ona vermek istediğiniz mesaj mastürbasyon yapmanın sağlıklı ve normal olduğu, sadece kendi odasının mahremiyeti içinde yapılacak bir şey olduğudur. Araştırmalar fiziksel ve duygusal ihtiyaçları yeterli düzeyde karşılanmayan çocukların, -haz elde etmek amacıyla- mastürbasyona daha çok yöneldiklerini göstermektedir.
  • Çocuğunuzu yaşıtlarıyla “cinsel oyunlar” (doktorculuk, karı-kocalık vb.) oynarken bulursanız, onu azarlamamaya ve ona kötü bir şey yapıyormuş hissi aşılamamaya dikkat edin. Bu gibi oyunların amacı cinsel bir aktivite gerçekleştirmek değil, yoğun merak duygusunu gidermektir. Böyle bir durumla karşılaştığınızda, sakin şekilde kıyafetlerini giymelerini isteyin. Çocuğunuzla yalnız kaldığınızda merakının farkında olduğunuzu belirtin, sonrasında “mahrem bölgeler” kavramını (mayomuzun kapattığı yerler şeklinde tanımlanabilir) ve başkasına dokunmanın sınırlarını anlatın.

3) 6-9 Yaş Aralığı: Okul Çağı

  • Hangi gelişim evresindeler?

Bu yaş aralığındaki çocukların soyut düşünme becerileri gelişmiştir, bu yüzden yaşamın gerçeklerini merak ederler. Bazıları “Bebekler nereden gelir?” diye sorar, bazıları “Seks/sevişmek ne demek?” diye sorar. (“Sevişmek, birbirini seven iki yetişkinin birbirine karşı olan hislerini bedensel yollarla göstermesidir”) Bu sorular, çocukların kavramları daha iyi anlamalarını yardım edecek konuşmaları yapabilmek için mükemmel fırsatlardır.

  • Neyi bilmeye ihtiyaçları var?  

Bu yaş aralığındaki çocuklarda baskın olan ihtiyaç anatomilerine, var oluşlarına ve insanoğlunun sahip olduğu özelliklere dair rasyonel bilgiler edinmektir. Farklı bir sosyal ortama girmek, okul ortamı ve kurulan arkadaşlık ilişkileri merak edilen konuların artmasında etkili olur. Bu yüzden çocuklar ebeveynlerini şaşırtacak sorular sorabilirler.

Ne şekilde konuşmak gerekir?

  • Var olan merak tatmin edilmediğinde çocuklar yanlış kaynaklara yönelebilirler. Bu yüzden ortaya çıkan fırsatları değerlendirme fırsatını kaçırmamaya çalışın.
  • Bazen sorduğu sorular karşısında hazırlıksız yakalandığınızı düşünebilirsiniz. Böyle anlarda ona açıkça “Bu konuyu bana sorman beni çok memnun etti. Bana güvendiğin için teşekkür ederim. Ancak bunu sana en uygun şekilde anlatabilmek için biraz zamana ihtiyacım var.” diyebilirsiniz.
  • Sevişme konusunu anlatırken kişiler arasındaki sevgiyi vurgulamak ve bunun yetişkinler tarafından kullanılan bir tür sevgiyi gösterme biçim olduğunu belirtmek önemlidir.
  • Bazı çocuklar ise cinsellik hakkında soru sormayabilir. Bu sessizlik, cinselliğin bir “tabu” olarak öğretilmesinden veya çocuğun bunun ayıp olduğunu düşünmesinden kaynaklanabilir. Bu gibi durumlarda üremeyi anlatan çocuk kitaplarından faydalanılabilir.

4) 9-12 Yaş Aralığı: Ön Ergenlik Dönemi

  • Hangi gelişim evresindeler?

9-12 yaş aralığındaki çocuklar, hemcinsleriyle kurduğu arkadaşlık ilişkileriyle meşguldürler, cinsellik konusundan konuşmaktan pek hoşlanmazlar. Seks onlar için iğrenç bir şeydir. Bu yaşlardaki birçok çocuk zaten her şeyi bildiklerine inanırlar ve anlamlarını tam olarak bilmeseler de sık sık argo sözcükler kullanırlar. “Ön ergenlik” olarak adlandırılan bu dönemde hormonla değişiklikler yavaş yavaş başlar, bu yüzden odak bedensel ve duygusal değişiklere kayar.

  • Neyi bilmeye ihtiyaçları var?  

Bu yaş aralığındaki çocuklar, bedenlerinde olan ve olacak değişikler (sivilce, bedenin kıllanması, kızlar için göğüslerin belirginleşmesi ve regl olmak, erkeklerin için sesin kalınlaşması, bıyıkların çıkması) hakkında ön bilgiye ihtiyaç duyarlar.

  • Ne şekilde konuşmak gerekir?

– Yaşamaya başladığı fiziksel değişiklerin normal olduğunu, fakat herkes için aynı hızda olmayabileceğini belirtin, bunu duymak onu rahatlatabilir.

– Bedensel değişiklerle beraber gelen/gelebilecek duygusal değişikler (yalnız kalma isteği, mutsuzluk, isyan etme isteği gibi) hakkında konuşulması süreç için faydalı olacaktır. Çocuğunuz sizinle göz kontağı kurmak zorunda olmadığından, araba yolculuğu bu konuyu konuşmak için verimli bir yer olacaktır.

5) 13-18 Yaş Aralığı: Ergenlik

  • Hangi gelişim evresindeler?

Bu dönemde büyük değişiklikler yaşanır, hormonlar üst düzeyde çalışır. Buna karşın arkadaşlık ilişkileri farklı boyuta taşınmaya başlar; hoşlanmalar, flörtler ve yaşanan romantik ilişkilerin cinsellik boyutu zihni yoğun şekilde meşgul eder. Hatta bu meşguliyet, derslere odaklanmayı ciddi anlamda zorlaştırabilir.

  • Neyi bilmeye ihtiyaçları var?  

Tüm güçlü gözükseler de, ebeveynlerinden yardım istemekten kaçınsalar da, hala ebeveynlerinin desteğine ve yol göstericiliğine ihtiyaç duyarlar. Ebeveynleriyle cinsellik hakkında konuşmak tuhaf gelse de, özellikle hemcinslerinden aldıkları öğütler, ebeveynin kendi ergenlik deneyimlerden bahsetmesi süreci kolaylaştıran unsurlar olacaktır.

  • Ne şekilde konuşmak gerekir?

– Bu yaş aralığındaki çocuğunuzun dizilerde ve filmlerde gördüğü hayatların gerçek olmadığını ve bu yaştaki gençlerin çoğunun cinsel açıdan aktif olmadığını vurgulayın. O, dizi/film izlerken ona eşlik etmek ve bir sohbet ortamı yaratmak, izlediklerinden ne anladığını öğrenmek açısından faydalı imkânlardır.

– İlk cinsel deneyimini yaşaması konusunda çevresinin – özellikle arkadaşlarının – baskısını önemsememesinin, kendini hazır hissetmeden bir şey yapmamanın en doğrusu olduğunun ve seksin sadece fiziksel bir deneyim değil; sevgi, yakınlık, güven gibi unsurlarını içeren bir ilişki içinde deneyimlenmesi gerektiğinin altını çizin.

– Olası bir cinsel deneyim öncesinde dikkat edilmesi gereken noktalar hakkında ön bilgilendirme yapmaktan çekinmeyin. Doğum kontrol yöntemlerini ve prezervatif kullanmanın önemini net bir şekilde açıklayın. Araştırmalar iyi bilgilendirilmiş gençlerin ilk cinsel deneyimlerini daha geç yaşta yaşadıklarını ve korunma yöntemlerine daha fazla dikkat etme eğiliminde olduklarını göstermektedir.

– Yaşadığı ilişkilerden ve birine karşı hissettiği duygulardan  bahsettiğinde, onu yargılamadan dinlemeye özen gösterin. Sizi endişelendiren durumlarda, endişelenme nedenlerinizi sakince onunla paylaşın. Sakin ve anlayışlı tutumlar, çocuğunuzun yaşadıklarını sizinle paylaşma ihtimalini arttırdığını unutmayın.

– Son olarak, – birçok konuda olduğu gibi – cinsel eğitim konusunda da gerekli bilgilendirmeyi, uyarıları yaptıktan ve davranışlarının sorumluluğunu alma becerisini kazanmasında çocuğunuza yardım ettikten sonra, ona güvenmekten başka yapabileceğiniz bir şey yok. O, hala sizin çocuğunuz olsa da büyüyor, size olan ihtiyacı günden güne azalsa da hala sizin orada olduğunuzu bilmeye ihtiyacı var; diğer bir deyişle hala size ihtiyacı var.

Uzm. Klinik Psikolog Cansu Torun

Kaynak:

http://www.todaysparent.com/family/parenting/age-by-age-guide-to-talking-to-kids-about-sex/

http://www.hastane.com.tr/kucuk-cocuklar-masturbasyon-yapar-mi-sorusu.html

Çocuklar için kitap önerileri;

Anne-Babalar için kitap önerileri;

Bizi takip edin:
10350

Etiketler : , , , , , , , , , , , ,


Yazar Hakkında

2007 yılında tam burslu olarak girdiğim İstanbul Bilgi Üniversitesi Psikoloji Bölümü’nden, 2012 yılında mezun oldum. 2012-2015 yılları arasında İstanbul Bilgi Üniversitesi’nde Çocuk ve Ergen Klinik Psikoloji programında yüksek lisans eğitimimi tamamladım. Yüksek lisans eğitimimin bir parçası olarak, 2013-2015 yılları arasında İstanbul Bilgi Üniversitesi Çocuk ve Ergen Danışmanlık Merkezi’nde çocuk ve ergenlerle psikodinamik yönelimli terapi çalışmaları yaptım. Bitirme projemi, babaların kızlarının psikolojik gelişimindeki etkisi üzerine yazdım. Şu anda Pavlov's Partner Psikolojik ve Eğitim Danışmanlık Merkezi'nde Uzman Klinik Psikolog ve Çocuk-Ergen Psikoterapisti olarak çalışmaktayım.



Bir Çocuğa Cinsellik Nasıl Anlatılır? Çocuklara Cinsellik Eğitimi 36 kez cevaplandı

  1. A. Kadir says:

    Bizim küçüklüğümüzde böyle konular aynen dediğiniz gibiydi. Çocuğumuzu da aynı şekilde yetiştirdik. Herşey ayıptı.
    İkinci husus, çocuğun ergenlik döneminde CİNSEL deneyimi. Bizim toplumumuzda zor ve imkansız birşey, belkide yöremizde desem daha doğru olur… Saygılarımla.

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Kadir Bey,
      Paylaşımlarınız için çok teşekkür ederiz. Konuyu seçmekteki amacımız ‘cinselliği konuşmak ayıptır’ mitinin yanlış olduğunu göstermekti. Umarım yazı faydalı olmuştur.
      Cinsel deneyim konusuna gelince, cinsel deneyim yaşı Türkiye’de de düşmeye başladı, son yapılan araştırmalara göre ilk cinsel deneyim yaşı 17 çıkmış. Cinsel deneyimin aksiyona dönüşmesi kadar düşünce aşamasındayken de yazıda belirttiğim açıklama ve önerilerin ergenlerle paylaşılmasının, hem ergenler hem de anne-babalar için faydalı olacağını düşünüyorum.
      Sevgiler
      Cansu Toun

  2. Oğuzhan says:

    Yazınız günümüz için ihtiyaç haline gelen konulardan birisi hakkında ve oldukça bilgilendirici olmuş, emeğinize sağlık. “Kız çocuğun cinsel organı için uygun kültürel bir sözcük yoktur.” diye belirtilmiş ancak bunu ifade eden “kuku” sözcüğünü hatırlamamış olabilirsiniz.
    Otobiyografik yazınızda ise lisans programını “tam burslu” kazandığınızı belirtmişsiniz. Bunu yazmanızdaki amacınızı merak ediyorum.

    • Merhaba Oğuzhan Bey,

      Yazıyı aslında psikolog arkadaşım Cansu Torun yazdı, ancak belirttiğiniz eklemeyi ben yapmıştım.

      Ne ilginçtir ki “kuku” kelimesi aklıma gelmedi – belki de “pipi” kelimesi kadar sık ve ortak bir kullanım alanı olmadığı içindir. Ama siz hatırlattığınız için teşekkür ederim. Aslında daha ziyade bir de kadın cinsel organının adlandırılması birçok dilin tıbbi terimlendirmesinin ötesinde halk nezdinde doğru kullanılmıyor. Bu karmaşık bir konu ve bu konuda ortak dilin olmaması, kız çocuğu ve kadın ruhsallığında sorun yaratabiliyor.

      Otobiyografide tam burslu olduğunu belirtmemin sebebi 1. başarı üzerine alınmış bir burstur ve CV’mde de belirtmekteyim. Amerika’da yüklü ücretlerle okuma durumunu oldukça farklılaştıran bir durumdur. 2.si sadece Amerika değil, Dünya’nın her yerinde burslu okumak ayırt edici bir özelliktir çünkü kişinin eğitim geçmişiyle alakalıdır. Dolayısıyla ben de bu durumu belirtmek istedim.

      İyi Çalışmalar,

      Canan Altındaş

      • Anonim says:

        Oğuzhan Bey,
        Paylaşımlarınız için teşekkür ederiz. Burslu okuma konusunda, Canan Hanım’la benzer düşünceleri paylaşmaktayım. Burslu okumak -okulu dereceyle bitirme meselesi gibi- nesnel bir bir öğrenim ve başarı bilgisi olduğundan paylaşmaktan çekinmediğimiz bir mesele.

        Sevgiler
        Cansu Torun

  3. Arzu says:

    Merhaba Cansu Hanim,
    Cok bilgilendirici bir yazi olmus, emeginize saglik.
    Sevgiler.

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Arzu Hanım,
      Yazıyı beğenmenize çok sevindim. Umarım faydalı olmuştur.

      sevgiler
      Cansu Torun

  4. aylin says:

    Iyi çalismalar Cansu Hnm.

    Gerçekten yazınız çok verimli ve açıklayıcı olmuş.
    Tamda aradığım yazı buydu desem yeridir.
    2 bucuk yaşındaki kizimi ne zmn yemek saati gelip mama sandalyesine oturtsam yada arabada oto koltuğuna bindirip emniyet kemerini baglasam cinsel organını sürtmeye başlıyor. Ve inanılmaz bir şekilde kendinden geçiyor. Dikkatini dağıtmak için ne kadar ugrassam da hiç bir şey o yaptığı hamleden vazgecmesini sağlamıyor .
    ”kızım kendini kesfediyor ve bu geçici bir süreç ” diyorum ve yazinizdan da bunu anliyorum.
    Fakat bu süreç nasıl ve ne zmn geçecek bilmiyorum ve 2 buçuk yaşındaki bir çocuğa bunu nasıl ifade edeceğim hakkında desteginizi alabilirsem çok sevinirim.

    Paylasimlariniz için simdiden

    cok teşekkürler

    Sevgiler….

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Ayşegül Hanım,
      Yorumlarınız için çok teşekkür ederim. Yazının ihtiyaçlarınızı karşılamasına sevindim.
      2.5 yaşındaki kızınızın davranışları kendi bedenini tanımaya yönelik olabileceği gibi, kendisini sakinleştirmek için yaptığı şeyler de olabilir. Size tavsiyem bahsettiğiniz durumlar öncesinde kızınızın duygu değişimlerine dikkat etmeniz. Çocuklar yoğun duygular yaşadıklarında, çoğunlukla kendi bedenlerine dönerler ve birtakım hareketlerle kendini sakinleştirmeye ve duygularını düzenlemeye çalışılar. Bahsettiğiniz durumlarda kızınız çok heyecanlanıyor veya sizden ayrı oturacağı için kaygılanıyor olabilir. Bu durumlar öncesinde ne yemek yiyeceğini veya nereye gideceğinizi önceden anlatmanız, duygusunu okumanız (“Kendini huzursuz hissediyorsun sanırım” gibi), yanında olduğunu söylemeniz ve ona ilgi göstererek sakinleşmesine yardım etmeniz (sarılarak, başını okşayarak) faydalı olacaktır. Buna ek olarak, sürtünme hareketini durduramadığını gözlemlediğinizde “böyle yaptığında ne anlatmak istediğini anlayamıyorum. Lütfen dur ve bana kelimelerle anlat” şeklinde sınır koyabilirsiniz.

      sevgiler
      Cansu Torun

  5. Anonim says:

    Yazdıklarınız Pedagoji ve Klinik psikoloji eğitimini Hollanda’da almış ve orada yaşamış biri olarak hiç yabancı gelmedi. Çünkü orada yazdığınız gibi anlatılır ve uygulanır. Ancak ergenlik dönemi için yazdıklarınız Türk kültürüne göre uygun bir yaklaşım olduğunu düşünmüyorum. Türk kültüründe evlilik dışı cinsel ilişkiler (çoğunlukla) kabul edilmez. Türkiye’de eğitim almiş biri ve Türk kültüründen (benden daha iyi) haberdar olan biri olarak Türk kültürüne tercüme etseydiniz keşke…
    Sevgiler

    • Cansu Torun says:

      Merhabalar,
      Paylaşımınız için teşekkür ederim.Türk kültüründe evlilik dışı cinsel ilişkilerin kabul edilmemesinin, “ergenlik dönemindeki ilişkilerin cinsel boyutu yoktur” anlamına gelmediğini düşünüyorum. Bu toplumsal yargı, gençlerin gizli saklı ve bilinçli olmadan birtakım cinsel deneyimler yaşamasına neden olmakta. Kültürümüzde bulunan ve ergenler tarafından da sıklıkla kullanılan “öpüşmek”, “yiyişmek” ve “vermek” gibi sözcükler bunu doğruladığı kanısındayım. Tam da bu sebeplerden ötürü, cinselliğin konuşulabilmesi ve olası durumlara karşı ergenlerin bilinçlendirilmesi gerektiğine inanıyorum. Ayrıca, toplumumuzda ergenlikte tam bir cinsel birleşme gerçekleşmese de, bunun fantazisinin sıklıkla kurulduğunu ve düşünce olarak yer aldığını klinik deneyimimden ve günlük hayattaki gözlemlerimden biliyorum.
      sevgiler
      Cansu Torun

  6. Nur Hayat says:

    Merhaba Cansu Hanım.
    Yazınızı hızlıca okuyup paylaşmıştım fakat bugün tekrar göz attığımda, sorunlu bir dil kullanımını farkettim.Üstelik çok mühim bir sorun.
    0-6 Yaş aralığı için önerilen cümle aynen şu: (“Sevişmek, birbirini seven iki yetişkinin yaptığı bir şeydir ve erkeğin penisinin kadının vajinasına girmesidir.”)
    Burada sevişmenin bir erkek ve kadın arasında olan temas olduğunu söylerken,cinsellik algısını vajina ve penis ile temellendirmenin çok eksik,sorunlu olduğunu düşünüyorum.Çünkü cinsellik vajina ve penis dışında birçok pratik barındırır ve bu bakış açısının yazının bütününe yansıyan ikili cinsiyet sistemi algısından kaynaklandığını düşünüyorum.Heteronormatif bir cinsel öğreti,cinsiyet kimliği yada cinsel yönelimi farklı olan çocuklar için yıkıcı bir etkiye yol açacaktır.
    Ayrıca ergenlikle beraber bu bilginin cinsel yönelimi ve kimliği farklı olanlar üzerine olumsuz,dışlayıcı bir baskıya neden olacağını söyleyebilirim.
    Yazınız da cinsel yönelim ve cinsiyet kimliği farklılıklarını çok dikkate almamışsınız sanırım.Oysaki bu toplumda en çok da bu konuda derin yaralar alıyor yada önyargılarla yetiştiriyoruz.
    Sevgiler

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Nur Hanım,
      Eleştirinizde çok haklısınız. Öyle düşünüyor olmamama rağmen kullandığım dil, öyle bir izlenim yaratmış. Bu konuyla ilgili yazıda bazı düzeltmeler yaptım. Teşekkür ederim.

      Sevgiler

  7. Sema says:

    Merhaba Cansu hanim. İlkokul 4.sınıf öğrencilerim birbirlerinin tuvaletteyken kapısını acıyor . Uyarilarima rağmen bu tekrarlaniyor. Özellikle kız öğrenciler bunu yapıyor. Nasıl bir yol izlemeliyim ki onları bu durumdan vazgecirmeleliyim? Simdiden Teşekkürler

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Sema Hanım,
      ‘Kimler kimlerin kapısını açıyor?’, ‘O an tahammül edilemeyen ne?’, ‘Bu davranışı tetikleyen şeyler neler?’ gibi dinamikleri anlamak oldukça önemli. Çünkü bu tip şakalar genellikle agresyon göstergesidir. Ayrıca bu yaş aralığında, gruplaşmalar ve zorbalıklar (küçük düşürme, kişisel alana saygısızlık gibi) sıklıkla görülmekte. Muhtemelen otorite erişiminin en az olduğu yer olduğundan tuvalet, taşınamayan duyguların davranışa döküldüğü yer oluyor. Öğrencilerinizle duygu ifadesi çalışmaları yapmanız faydalı olacaktır. Kişisel alan ve mahremiyet kavramlarını tekrardan vurgulamanızı, ve bu kabul edilmeyen davranışa sınır koyma konusunda kararlı tavrınızı devam ettirmenizi öneririm.

      iyi çalışmalar

  8. Anonim says:

    12 yaşındaki çocuğum bu gün arkadaşından çocuknasıl yapıldığı konusunda bir şey ler duymuş bana bunu sordu ben de onunla bunu kafasını karıştırmadan nasıl antabilirim hazırlıksız yakalandım

    • Cansu Torun says:

      Merhabalar,
      Öncelikle çocuğunuzun edindiği bilginin içeriğini öğrenin. Onu dinlerken sakinliğinizi korumanız ve onu yargılamamanız çok önemli. Tam olarak neyi merak ettiğini sorun ve “Sence nasıl oluyordur?” diyerek onun düşüncelerini öğrenin. Edineceğiniz bilgiler yanlışlıkları düzeltmenize ve ne kadar detay vermeniz gerektiğini anlamanıza yardım edecektir.
      Gelen soruların yönlendirmesiyle, babanın penisinden çıkan sıvının içindeki spermlerin annenin vajinasından vücuduna girdiğini ve yumurtaya ulaştığını (bu durumun sevişme sırasında babanın penisinin annenin vajinasıyla birleşmesiyle olduğu), ardından yumurta ve spermin birleşmesi sonucunda bebeğin ilk hücresinin oluştuğunu ve annenin karnındaki özel bir yerde büyüdüğünü söyleyebilirsiniz.

      Sevgiler

  9. Anonim says:

    Merhaba Cansu Hanım,
    Bilgilendirmeleriniz için çok teşekkürler, benim 16 yaşında yiğenimin çevresinde lezbiyen ve biseksüeller var ve yiğenimle sürekli dertleşiyorlar,sorduğum zaman o eğilmde olmadığını dertleştikleri için bu durumdan hoşnut olduğunu söylüyor rica etsem bu konuda bana nasıl yardımcı olabilirsiniz?yiğenim hakkında endişelerim çok büyük ve o çevreden uzaklaştırmamın bir yolunu gösterebilir misiniz?
    Saygılarımla!…

    • Cansu Torun says:

      Merhaba,
      Yorumunuzdan, endişelerinizin daha çok sizin lezbiyen ve biseksüellere karşı düşüncelerinizden kaynaklandığını anlıyorum. Kişilerin cinsel yönelimleri, sadece romantik ve cinsel ilişkideki birey seçimlerini etkiler, arkadaşlık ilişkilerini değiştiren bir unsur değildir. Konu ne olursa olsun onu rahatsız ettiği noktada dinlemek zorunda olmadığını, bulunduğu ortamdan uzaklaşabileceğini, size güvenebileceğini ve aklına takılanları güvendiği yetişkinlere sorabileceğini söylemeniz yeterli olacaktır. Bilgi verme durumunda ise, öznel bakış açısı (kendi düşünceleriniz) yerine nesnel bir bakış açısı izlemenizi öneririm.

      Sevgiler,
      Uzm. Klinik Psk. Cansu Torun

  10. özlem says:

    Merhaba Cansu Hanim.Sizin yonlendirmenize o kadsr ihtiyacim var ki.Ben ablayım 25 yaşındayım.Kardeşim hakkında danışmak istiyoru.15 yaşında.Biz iki kardeş annemize bisey anlatamayız.Çok detaycı,çok eleştirici bir tavrı var.Kısıtlayıcı çünkü korkuyor.Anneme göre herkes sapık ve genç kızlar flort dönemi olamaz eli eline değemez.Erkeklere gelince kız arkadası olabilir.Kardesime gelince o konularla ilgili bisey ogrenemez ayıp.Yanlışa gider başı belaya girer karakollara düşer.Yani bir senaryo çıkartır.Yani ne ben anlatabilirim ne kardeşim.Böyle buyuduk.Bugun internette video izleme sitesine girdim.Kardeşim bişeyler yapmaya başlamış çok şaşırdım ve nasil yol göstericem bilmiyorum.Videolarda bir video değil 5;6 rahat var.Sevişme sahneleri.Ve bir kac defa odaya girdiğimde eli kemerde gordum Hemen açıklama yapınca tahmin ettim odasına girerken kapısını calmaya başladım.Hatta obzaman çok sevindi keske herkes senin gibi olsa dedi.Gecen dedi annem bana kızdı dedi.Dus aldım tam kurulanırken annem odaya bi girdi yanlis anladı napiyosun sen diye kavga etti dedi.Simdi anneme anlatamam sert tepki gostercek eminim.Evden interneti iptal ettirip daha cok kavgaya neden olcak.Simdi bu konuda bilgisi yok dogru sanıp buyudüğünde doğruymuş gibi yaklasıp kendini bozucak.Anlatsam ben kızım utanır.Ne olur fikir verin.En sağlıklı olan nedir.Yatarken bisey yok gündüz internette video izliyor.

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Özlem Hanım,
      Kardeşinize dair kaygılarınızı anlıyorum. Siz de kendinizi hem arada kalmış hem de çaresiz hissediyor olmalısınız.Kardeşinizin bir şeyler yapmaya başladığınızı söylerken, ne demek istediğinizi tam olarak anlayamadım. Sanırım mastürbasyondan bahsediyorsunuz. Mastürbasyon, bireyin kendi bedenini tanımaya ve haz almaya yönelik yaptığı bir davranıştır. Can sıkıcı ve acı veren durumlar (sınavda başarısızlık, arkadaş ilişkilerinde problem, ebeveynlerle çatışma, suçluluk vb.) yaşanıldığında bireyin, özellikle gençlerin, daha sık başvurdukları bir davranış olabiliyor. Kardeşiniz kendi mahreminde yaptığı sürece, mastürbasyon yapmasında bir problem yok. Bu yaştaki gençler aile ortamında edinemedikleri bilgileri genellikle kendileri sözel ve görsel boyutta (videolar) araştırmaya başlarlar. Bu konudaki merakının doğal olduğu mesajını vermeniz önemli olacaktır. Ona kendi cinselliği, kendi bedeni, bedenindeki değişimler hakkında bilgi veren bir kaynak önerebilir, hatta hediye edebilirsiniz. Ayrıca, bu konuları danışabileceği ve güvenebileceği bir erkek figürünün kim olabileceğini kardeşinizle beraber düşünebilirsiniz. Bu bir kuzen veya güvendiği bir öğretmeni olabilir.
      Sevgiler,
      Cansu Torun

  11. Pingback: Ünlü Psikanalistlerden Ilginç Psikanalitik Bilgiler

  12. Ayhan KAYA says:

    Merhaba Cansu Hanim.
    Oncelikle bilgilerinizi bizimle paylastiginiz icin cok tesekkur ederim.
    Bir konu hakkinda gorusunuzu almak istiyorum. Biliyoruz ki gunumuzun basin ve yayin organlari ile internet aglarindan dolayi cocuklarimizi dogru bilgilendirmekte zorlaniyoruz. Ozellikle de yasindan once bazi olumsuzluklarla karsilasiyoruz. Benim sekiz yasinda bir oglum var ve bir gun ekranda cinsel birlesme videosu izlerken buldum. (Hatirlatayim, filtreleme mevcuttu ancak format atildiktan sonra bir sorun olusmustu.) Olan oldu ancak ne cevap verecegimi bilemedim. Bu konuyu daha sonra konusacagiz deyip gecistirdim. Hazirliksiz yakalandik, ne cevap verecegimi tam olarak belirleyemedim. Yanlis bilgilendirmek istemiyorum. Yanitlarsaniz cok sevinirim.

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Ayhan Bey,
      Oğlunuzla bu konuyu hemcins ebeveyn olarak sizin konuşmanız daha doğru olur. Öncelikle oğlunuza cinselliğe dair merak ettiği şeyler olduğunu anladığınızı ve bu konudaki merak ettiği şeyleri size sorabileceğini söyleyerek ona alan açmanızı öneririm. İsterse o anda konuşabileceğinizi ekleyebilirsiniz, tabii bunu söylediğinizde konuşmaya sizin de hazır olmanız oldukça önemli.
      Oğlunuz yaşı itibariyle geçiştirilmiş bilgiler yerine somut ve gerçekçi bilgilere ihtiyaç duyacaktır. Onun sorularının sizi yönlendirmesine izin verin, onun ne düşündüğünü sorun. Bunu karşılıklı bir sohbet olarak düşünmek her ikinizi de rahatlatacaktır. Yazıda vermiş olduğum bilgilerin giriş için yeterli olacağını düşünüyorum. Ayrıca oğlunuza önereceğim şu kitapları beraber incelemeyi teklif edebilirsiniz veya okuması için oğlunuzun odasına bırakabilirsiniz, eminim merak edip bakacak ve alan açtıysanız size gelip sorular soracaktır:
      – 7-9 Yaş Çocuklar İçin Cinsel Bilgiler-Epsilon Yayınları
      – Burcu-Berk Serisi Cinsellik-Artemis Yayınları
      – Çocuklar İçin Cinsel Eğitim Öyküleri-Net Yayıncılık

      sevgiler.

  13. yavuz tuncay says:

    merhaba cansu hanım yazınızı okudum emeginize saglık tam bu yazı sadece kızlara yönelik derken son soruda ve cevabınızda sorunumla ilgili bölüm mü buldum ama benim sorunum ikiz erkek babasıyım yaşım 50 çocuklarımsa 11 bunları bigisayarda tamamen yanlış olanbir sitede video izlemişler yanlış derken erkek erkege olan bir video.cocuklarımı alıp konusmama ragmen daha sonra gordum kı bırbırlerıyle daha once ızledıklerı vıdeodan etkılenıp yatakta 2 kardes masturbasyon yaptıklarını soyledıler.vıdeodan etkılendıklerını dusunuyorum.oturup ayrı ayrı ıkısıylede konustum yanlıs olduklarını seks hakkındakı gorduklerınden farklı oldugunu anlatmaya calıstım ama bu konuda baska nasıl yaklasabılırız cocuklarımız.ben cocuklarla arkadasca anlatmaya calıstım sorularını her zaman cevaplayacagımı soyledım onlara bıze bu konuda yol gosterırmısınız.sevgıler y.t.

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Yavuz Bey,
      Öncelikle geribildiriminiz için teşekkür ederim. Oğullarınızın bu durumu sizinle paylaştıkları için takdiri hak ettiklerini düşünüyorum. Oğullarınız ikiz olduğundan, birçok şeyi beraber yapma eğiliminde olabilirler. Cinselliğin bu konulardan biri olmadığını/olamayacağını, cinsel uyarılmanın doğal bir durum olduğunu ancak mastürbasyonu ancak mahrem alanlarda ve yalnızken yapabileceklerini hatırlatmanız faydalı olacaktır. Bunları ifade ederken önyargılı olmaksızın sakinliğinizi korumanız ve onların sorularına açık olmanız iletişiminizi güçlendirecektir.
      sevgiler
      Uzm. Klinik Psikolog Cansu Torun

  14. Seda says:

    Merhabalar benim 9 yaşında bir oğlum var dün bilgisayardan öpüşme sahneli videolar izlediğini fark ettim ona nasıl yaklaşmam ve ne yapmam lazım kafam karışmış bir şekildeyim o sinir halinde bilgisayara girmeyi yasaklamaktan başka birşey gelmedi lütfen bana yardımcı olurmusunuz oğluma nasıl yaklaşmam lazım şimdiden teşekkür ederim

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Seda Hanım,
      Kaygınızı anlıyorum ancak oğlunuzun yaşı itibariyle öpüşmeyi ve cinselliği merak etmesi son derece doğal. Bilgisayar kullanımını yasakladığınızda, keşfetme arzusunu farkında olmadan yasaklamış oldunuz. Acaba sizi bu kadar korkutan, sinirlendiren neydi? Bu durumu hem kendi tepkinizi düşünmek hem de oğlunuzla iletişime geçmek için konuşma alanına çevirebilirsiniz. Çocuklar hemcins ebeveynleriyle cinselliğe dair konuları daha rahat konuşurlar, bu yüzden bu konunun baba tarafından konuşulması işleri kolaylaştıracaktır. Ebeveynleri olarak oğlunuzun tam olarak neyi merak ettiğini, hangi konuda kafasının karıştığını ve öpüşmeye dair düşüncelerini ancak onunla sakince konuşarak öğrenebilirsiniz.

      Sevgiler
      Uzm. Klinik Psk. Cansu Torun

  15. Songül ŞENTÜRK says:

    Merhaba Cansu Hanım;
    Benim 2 tane kızım var. Allah’a şükür ikisi de sağlıklı. Biri 11 yaşında diğeri 14 yaşında. Ben önümüzdeki 3 veya 4 yıl boyunca büyük olan kızımın odada tek iken garip şeyler yaptığını düşünüyorum. Bunun için endişeleniyorum. Görüp onunla konuştuğum için sizden yine de doğru bir iş yapıp yapamadığımı sormak istedim. Hatırlamıyorum ne zaman oldu, bilgisayarı alıp ödevim var diye kendi odasına giriyor. Üstelik kapıyı kapatıyor. Ders çalıştığına inanıyorum çünkü yediremiyorum. Ben de odaya sessiz giren bir insan olarak, öyle yaptım. Odaya girdiğimde ya bir pozisyonda ya da hep bilgisayar sayfasını değiştirip, benim bir şey deyip demeyeceğime bakıyor. Ben de sen hala bilgisayarda ne yapıyorsun diyorum. Ne yaptığını bilmiyorum. Ders çalışıp çalışmadığını bilmiyorum. Geçmişi de siliyor herhalde. Bilgisayara giriyor 4-5 saat rahat çıkmıyor. Bir ödev bu kadar uzun bir süre içinde çoktan yapılmış olmalı. Uzak doğuya merakı var ve şarkı dinlemeyi çok sever. Zaten bilgisayarına hep kulaklık takıyor. Ne yaptığını anlamıyorum. Bir gün daha bu şekilde yakalım. Bir sabah yataktan kalkmamış, ayıcığıyla bir şeyler yapıyor. Ben odaya girince, muhtemelen yüz üstü yatıyordu ve hemen düz döndü. Ben de ne yapıyorsun öyle dedim. Azarladığım falan olmuştu. Ama oturup doğru düzgün konuşmadık. Ne diyeceğimi nasıl başlayacağımı bilemedim. Benim çoktan unuttuğumu sanıyor. Ama ben yıllardır endişeliyim. Bana cinsellik hakkında tek bir soru bile sormadı. Sadece bunları yaptığını biliyorum. Bana yardımcı olursanız çok sevinirim gerçekten.

    • Cansu Torun says:

      Merhaba Songül Hanım,
      Kızınızın mastürbasyon yapması son derece normal ve sağlıklı bir durum. Bunu mahrem bir alanda tek başınayken yaptığını anlıyorum, bu yüzden durum sizi endişelendirmesin. İnternette yaşına uygun sitelere girebilmesi için bilgisayara ebeveyn denetimi, aile ve çocuk profili gibi uygulamalar yüklemenizi öneririm. Kızınıza bu durumu açıklamanız ve yaşına uygun olmayan sitelere girmesinden endişe duyduğunuzu ve onu korumak adına bunu yaptığınızı açıklamanız önemli olacaktır. Kızınızın yaş grubunda asıl problem cinselliği yanlış kaynaklardan, yanlış şekilde öğrenmeleri oluyor. Sizin onu yargılayacağınızdan veya bu davranışları yasaklayacağından korktuğu için sizinle konuşmuyor olabilir. Elinizden geldiğince sakin olmaya çalışın.
      sevgiler,
      Uzm. Klinik Psk. Cansu Torun

  16. Anonim says:

    Merhaba Cansu hanım benim oğlum çocuklar doğduğunda erkek ve kız olduğunu nasıl anlıyorsunuz diye bir soru sordu cevap veremedik bunun için yardımcı olur musunuz?

    • Cansu Torun says:

      Merhabalar,
      Oğlunuzun yaşına göre dilinizi olabildiğince basitleştirin. Kutu yerine “vajina”, pipi yerine “penis” terimlerini kullanın. “Bebeklerin çiş yaptığı yere bakılır, eğer seninki gibi penisi varsa erkektir, yoksa kızdır” diyebilirsiniz. Bazı çocuklar kızların da penisi olduğunu ancak kesildiğini düşünebiliyorlar, çocuğunuz sorarsa bu farklılığın en başından beri olduğunu açıklayın. Ayrıca yazının sonunda önerdiğim Burcu ve Berk Serisi’nden Cinsellik adlı kitaptan ve yeni yazımızdaki (http://pavlovspartner.com/cocuk-kitaplari-listesi-cocugumuza-hangi-kitaplari-alalim/) kitaplardan yararlanabilirsiniz.
      Sevgiler
      Uzm. Klnk. Psk. Cansu Torun

  17. Enes says:

    Kızım 12 yaşında okulda arkadaşlarından gerdek gecesi,çocuk nasıl yapılır ve bazı cinsel terimlerden bahsetmişler ve uygunsuz video açmışlar(seyretmemiş) bunların hepsinden bana bahsetti kendimce açıklamaya çalıştım ama kızım işin içinden pek çıkamadı ara sıra bu konu hakkında soru yöneltiyor cevaplarken en zorlandığı sorusuda ‘sizde mi beni öyle yaptınız?’ sorusu kendisinin bu konu hakkındaki soru işaretlerini nasıl kaldırabiliriz?Kafasında bu konuların çok dönmesini de istemiyorum.Teşekkürler.

    • Cansu Torun says:

      Enes Bey merhaba,
      Öncelikle kızınızın sorularının son derece yerinde olduğunu söylemeliyim. 12 yaş, çocukların kendi bedenlerini ve çevrelerini yeniden keşfettikleri bir dönemdir. Bedende bir sürü değişim ve dönüşüm (örneğin çocuksu beden yerine cinselleşen bir beden gelir) olur, çocuklar geçmişlerini sorgulamaya başlarlar ve bu sorgulayış onları geleceğe hazırlar.
      Eğer cinsellik konusunu görmezden gelirseniz cevabı farklı kişilerde ve internette arayacaktır. Bu yüzden, kızınızın sorularını elinizden geldiğince yanıtlayın. Bu konuyu hemcins bir yetişkinin konuşması daha iyi olur. Bu kişi kızınızın güvendiği ve kızınızın cinsellikle ilgili sorularını sakinlikle karşılayabilen biri olmalı.

      Kızınızın sorularının sizi köşeye sıkıştırdığını ve utandırdığını anlamaktayım, şu kitabı okumanızı öneririm: Prof. Dr. Bengi Semerci-Çocuklarımızla Cinsellik Hakkında Nasıl Konuşalım.

      Uzm. Klnk. Psk. Cansu Torun

  18. Nurcan havuz says:

    Cocuklarimiza cinsel egitim verirken turk toplumu surda dursun din egitimide vermeliyiz Allah korkusunu asilamaliyiz ki evlilik disi kendisine helal olmayan insanlarla iliski yasamasin yasayanlar gunah olani mubahlastirmaz

  19. Anonim says:

    Benim oğlum 11 yaşında 6 aydır bir kaç kez mastürbasyon yaptığına şahit oldum ona sert bir dille yapmamasını söyledim kendini yalnız hissettiğinde yaptığını farkettim normal olduğunu düşünerek bazen görmezden geldim daha ķüçük olduğunu düşündüğüm için rahatsız oluyorum ama yardımcı da olamıyorum ne yapmalıyım
    Ben işte olduğum da 9yasinda kız kardeşi de yanindayken televizyon izlediğini düşündüğü için arka koltukta mastürbasyon yapmış babası o hali görünce cinnet geçirmiş heryeri ni morartmiş lütfen beni bu çıkmazdan çıkarin yardım almaya çok ihtiyacım var

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Back to Top ↑
  • Bizi Takip Edin!

    E-mail10k
    Facebook
    Google+1k
    http://pavlovspartner.com/cocuga-cinsellik-nasil-anlatilir/">
    YouTube547
  • Facebook

  • Bize ulaşmak için resme tıklayınız.

    Psikolojik Danışmanlık için Arayın.

    Çocuğunuz veya kendiniz için psikoterapi, WISC-R ve WISC-IV testleri veya yurtdışı eğitim danışmanlığı randevu talebinizi ve sorularınızı bize ulaştırmak için resme tıklayın.

  • Instagram’da Bizi Takip Edin!

  • Twitter’da Takip Edin!

  • Son Yorumlar

    • Yükleniyor...
  • Bumerang

    Bumerang - Yazarkafe

Bizi Arayın
Haritada Bulun